Theo chân người dân vào rừng đốt đuốc săn nhộng ong tử thần

Ong bắp cày (ong chần, ong dần) được các nhà khoa học mệnh danh là loài ong “tử thần”, bởi nọc của loài này cực độc, có thể gây chết người. Loài ong này cũng rất hung dữ, khi tổ bị xâm hại, chúng sẽ bay ra và tấn công cho đến cùng. Tuy nhiên người dân lại rất “nghiện” săn loài ong này lấy nhộng, bởi nhộng của nó giàu dinh dưỡng và có giá trị cao.

Không biết nghề săn ong rừng lấy nhộng có từ bao giờ, nhưng nhiều năm nay người dân miền núi huyện Vũ Quang (Hà Tĩnh) lại đổ xô vào rừng săn tìm các loại ong để đốt lấy nhộng.

Từ thời điểm tháng 5 đến cuối tháng 10, khi đàn ong sinh sôi nảy nở nhiều cũng chính là lúc người dân nơi đây vào rừng săn nhộng kiếm thêm thu nhập.

Người dân vào rừng đốt loài ong bắp cáy lấy nhộng. Ảnh Hoài Nam

Khi màn đêm buông xuống, cũng là lúc những người dân tại xã Hương Thọ bắt đầu sắm sửa dụng cụ lên rừng để “hành nghề”.

Được sự chỉ dẫn, chúng tôi theo chân anh Nguyễn Văn Thành, trú tại xóm 7 xã Hương Thọ huyện Vũ Quang (Hà Tĩnh) vào rừng săn nhộng ong tử thần.

Sau 2km lội bộ men theo con đường giữa rừng núi hẻo lánh, địa điểm chúng tôi dừng chân là một bãi đất trống giữa rừng tràm.

Vừa dừng chân, anh Thành đưa các dụng cụ cuốc, xẻng, đuốc, miếng cao su, ống hun khói ra và bắt đầu công cuộc đốt ong bắp cáy để lấy nhộng.

Anh Thành cho biết, loài ong này thường đóng tổ dưới đất, hoặc tại các hang đá, có độ sâu từ 40-60cm. Để lấy được nhộng của chúng, người dân phải đi vào ban đêm, bởi ban ngày không có đồ bảo hộ nên dễ bị ong đốt gây nguy hiểm đến tính mạng.

“Không có đồ bảo hộ nên chúng tôi phải đi ban đêm để săn nhộng. Dụng cụ gồm dao, cuốc, xẻng, đuốc, miếng cao su, ống hun khói. Dù biết là nguy hiểm nhưng cũng muốn kiếm thêm thu nhập cho gia đình nên cũng phải làm", anh Thành nói.

Thợ săn dùng lửa và khỏi để săn nhộng ong. Ảnh Hoài Nam

Chia sẻ về cách săn ong lấy nhộng, thì anh Thành cho biết, để tìm được tổ của ong thì phải thường xuyên vào rừng để săn tìm, nếu phát hiện được tổ ong cần đợi đến thời điểm phù hợp vào săn bắt.

"Nếu tổ ong lớn thì nhìn phía ngoài chúng ta sẽ phát hiện được vì đất trồi lên nhiều. Để lấy được nhộng của ong thì phải bịt thật chặt lối ra vào và các lỗ thông hơi, sau đó sẽ hun lửa bằng miếng cao su, quạt khói vào tổ.

Chừng năm phút, khi ong bị ngạt khói, sẽ dùng cuốc đào xuống khoảng 30cm, rồi đưa nhộng ong ra ngoài. Tất cả công việc đó phải tiến hành nhanh chóng và đảm bảo lửa không bị tắt, nếu tắt sẽ rất nguy hiểm", anh Thành nói.

Anh Thành cho biết, khi hun khói vào tổ, đàn ong sẽ bị “chết tạm thời”, sau khoảng 10 phút sẽ trở lại bình thường.

“Khi hun khói vào, đàn ong sẽ nằm la liệt dưới đất. Sau khoảng 10 phút chúng sẽ trở lại trạng thái ban đầu nên, yêu cầu thợ săn phải làm thật nhanh, khi lấy được nhộng sẽ di chuyển ra khỏi khu vực đó, không sẽ bị đàn ong tấn công”, anh Thành chia sẻ.

Thành quả của thợ săn là những tổ ong được lấy từ dưới đất. Ảnh Hoài Nam

Cũng là người chuyên đi săn nhộng, ông Nguyễn Văn Triều (42 tuổi), trú tại xã Hương Thọ huyện Vũ Quang (Hà Tĩnh) cho biết, loài ong này thường đi lẻ bầy đến các vùng có hoa để tìm bắt ong nhỏ và côn trùng, nên người săn cũng dựa vào đó để tìm tổ của chúng.

"Người câu ong chỉ cần dùng một cành cây vót nhọn, buộc một con côn trùng có thắt sợi chỉ mỏng để dụ ong tới ăn mồi. Đối với người có kinh nghiệm thì họ sẽ lấy được nhộng ong dễ, nhưng đối với người mới làm thì phải cận trọng, vì đàn ong nếu có động tĩnh phá tổ nó sẽ tấn công.

Ngoài săn ong bắp cày, ong vẹ, ong đất lấy nhộng thì tôi còn đi săn mật vì vùng quê này chủ yếu sống dựa vào rừng núi nên phải bám vào đó", ông Triều nói.

Ông Triều cho biết, sau khi săn được nhộng ong nếu nhiều sẽ đem bán cho các tiểu thương với giá từ 150-200.000/1kg, tổ ông thì 300-350.000/1 tổ, còn nếu ít thì sẽ làm thực phẩm cho gia đình.

Khó khăn và nguy hiểm là vậy nhưng với những thợ săn thì đây là công việc “hái ra tiền” để giúp họ nuôi sống gia đình.

Theo chân thợ săn mật ong rừng bằng lá cây và khói Đến hẹn lại lên, cứ vào tháng 4 đến tháng 10 âm lịch, một số người dân huyện Vũ Quang (Hà Tĩnh) lại đổ xô ...